Türkiye’de yerleşik olarak yaşamak isteyen yabancılar için en prestijli statülerden biri olan uzun dönem ikamet izni, 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu kapsamında düzenlenmiştir. Türeli & Ceylan Hukuk Bürosu olarak, müvekkillerimizin Türkiye’deki hukuki statülerini sağlamlaştırmaları için hazırladığımız bu rehberde, uzun dönem ikamet iznine dair tüm detayları güncel mevzuat ışığında ele alıyoruz.
Uzun Dönem İkamet İzni - Türeli Ceylan Hukuk Bürosu
Uzun Dönem İkamet İzni Nedir? Başvuru Rehberi
Türkiye’de kesintisiz ve yasal bir şekilde uzun süre ikamet eden yabancılara tanınan bu hak, kişiye neredeyse Türk vatandaşlarına tanınan hakların tamamına yakınını (bazı istisnalar dışında) süresiz olarak sağlar.
1. Uzun Dönem İkamet İzni Şartları ve Kapsamı
Uzun dönem ikamet izni alabilmek için kanunun aradığı şartlar oldukça katıdır ve titizlikle incelenir.
8 Yıl Kesintisiz İkamet Şartı
Yabancının Türkiye'de en az 8 yıl boyunca kesintisiz olarak ikamet izniyle kalmış olması gerekir. Öğrenci ikamet izinlerinin yarısı, diğer izinlerin ise tamamı bu sürenin hesabında dikkate alınır.
Son 3 Yılda Sosyal Yardım Almama Kriteri
Başvuru sahibinin, müracaat tarihinden geriye dönük son 3 yıl içerisinde devletten hiçbir sosyal yardım almamış olması gerekmektedir. Bu, kişinin ekonomik bağımsızlığının bir kanıtı olarak görülür.
Düzenli ve Yeterli Gelir Beyanı
Kişinin, kendisinin ve varsa ailesinin geçimini sağlayabilecek düzeyde, süreklilik arz eden bir gelire sahip olduğunu resmi belgelerle ispat etmesi şarttır.
Geçerli Sağlık Sigortası Zorunluluğu
Başvuru sahibinin, Türkiye’deki sağlık hizmetlerinden yararlanabilmesini sağlayan ve tüm süreci kapsayan özel veya genel bir sağlık sigortasına sahip olması zorunludur.
Kamu Düzeni ve Güvenliği Bakımından Uygunluk
Uzun dönem ikamet izni alacak kişinin toplum güvenliğini tehdit edecek bir adli sicile sahip olmaması ve kamu düzenini bozacak faaliyetlerde bulunmaması gerekir.
2. Başvuru Süreci ve Gerekli Belgeler
Başvuru aşamasında dosyanın eksiksiz hazırlanması, sürecin olumlu sonuçlanması adına hayati önem taşır.
E-İkamet Üzerinden Başvuru Adımları
Süreç, Göç İdaresi Başkanlığı'nın resmi "e-ikamet" sistemi üzerinden ön başvuru formunun doldurulmasıyla başlar. Formdaki bilgilerin mevcut pasaport ve ikamet verileriyle tam uyumlu olması gerekir.
Pasaport ve Kimlik Belgelerinin Hazırlanması
Pasaportun aslının yanı sıra, noter onaylı fotokopisi ve son 6 ay içinde çekilmiş biyometrik fotoğraflar dosyanın temelini oluşturur.
Adli Sicil Kaydının Önemi
Hem Türkiye'den hem de (bazı durumlarda) kendi ülkesinden alınmış, kişinin herhangi bir suça karışmadığını gösteren güncel adli sicil kaydı talep edilir.
Yerleşim Yeri Belgesi (Nüfus Kayıt Örneği)
Yabancının Türkiye'de kayıtlı olduğu adresin, Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi (ADNKS) üzerinde güncel ve doğrulanmış olması şarttır.
Harç ve Kart Bedellerinin Ödenmesi
Her yıl güncellenen ikamet izni harcı ve değerli kağıt (kart) bedelinin vergi dairelerine veya anlaşmalı bankalara yatırıldığına dair makbuzlar dosyaya eklenmelidir.
3. Sağladığı Haklar ve Kısıtlamalar
Bu izin tipi "süresiz" olmasıyla diğerlerinden ayrılsa da bazı haklardan muafiyet söz konusudur.
Süresiz Oturma Hakkının Avantajları
Uzun dönem ikamet izni alan yabancılar, her yıl veya iki yılda bir yenileme yapma zahmetinden kurtulur. Bu izin belgesi, süresiz geçerliliğe sahiptir.
Türk Vatandaşlığına Geçişle Farkları
Bu izne sahip olanlar, Türk vatandaşlarının sahip olduğu hakların çoğundan yararlanır; ancak pasaportları hala kendi ülkelerine aittir ve "yabancı" statüsünde kalmaya devam ederler.
Askerlik Hizmetinden Muafiyet Durumu
Uzun dönem ikamet izni sahibi olan yabancılar, Türkiye'de askerlik yapma yükümlülüğünden muaftır.
Seçme ve Seçilme Hakkı İstisnası
Bu statüdeki yabancılar yerel veya genel seçimlerde oy kullanamazlar ve herhangi bir siyasi makama aday olamazlar.
Sosyal Güvenlik Haklarından Yararlanma
Kişiler, çalışma izinleri olduğu sürece veya sigorta primlerini ödedikleri takdirde, Türk vatandaşlarıyla aynı sosyal güvenlik haklarından (SGK) yararlanabilirler.
4. Başvurunun Reddi ve İptal Sebepleri
Hak kazanılmış olsa dahi, belirli durumların varlığı iznin iptaline veya başvurunun reddine yol açabilir.
1 Yıldan Uzun Süre Yurt Dışında Kalma Riski
Sağlık, eğitim veya kendi ülkesindeki zorunlu kamu hizmeti dışındaki nedenlerle kesintisiz 1 yıldan fazla Türkiye dışında kalınması iznin iptal edilmesine sebep olabilir.
Suç İşleme ve Sınır Dışı Edilme Kararları
Kamu güvenliğini tehlikeye atan bir suç işlenmesi durumunda, valilikler ikamet iznini iptal etme ve sınır dışı (deport) süreci başlatma yetkisine sahiptir.
Yanıltıcı Bilgi veya Belge Sunulması
Başvuru sırasında sahte kira kontratı veya sahte gelir belgesi sunulduğunun tespiti, sadece başvurunun reddine değil, aynı zamanda adli işlem yapılmasına neden olur.
Geçim Şartlarının Kaybedilmesi
Kişinin artık kendi geçimini sağlayamayacak duruma düşmesi ve kamu üzerine yük olması, uzun dönem ikamet şartlarının ihlali olarak değerlendirilebilir.
İdare Mahkemesinde İptal Davası Açma Süreci
Başvurusu haksız yere reddedilen veya izni iptal edilen yabancılar, kararın tebliğinden itibaren yasal süreler içinde İdare Mahkemelerinde yürütmeyi durdurma talepli iptal davası açabilirler.
❓ Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
1. Uzun dönem ikamet izni başvurusu ne kadar sürede sonuçlanır? Genellikle dosya tesliminden itibaren 90 gün içinde sonuçlanır, ancak eksik belge durumunda bu süre uzayabilir.
2. 8 yıllık süre içinde yurt dışında geçen süreler hesabı etkiler mi? Evet, toplamda belirli bir sınırı aşan yurt dışı kalışları "kesintisizlik" ilkesini bozabilir. Detaylı hesaplama için bir hukukçudan destek alınmalıdır.
3. Mülteciler uzun dönem ikamet izni alabilir mi? Mülteci, şartlı mülteci ve ikincil koruma statüsü sahipleri bu izin tipine başvuramazlar.
4. Uzun dönem ikamet izni olan biri çalışma izni almalı mı? Uzun dönem ikamet izni tek başına çalışma hakkı vermez; ancak çalışma izni alınması durumunda ikamet izni şartları da korunmuş olur.
Türeli & Ceylan Hukuk Bürosu olarak, Türkiye’deki geleceğinizi güvenle inşa etmeniz için başvuru dosyanızın hazırlanmasından sürecin takibine kadar profesyonel danışmanlık sağlıyoruz.
Türkiye’de yerleşik olarak yaşamak isteyen yabancılar için en prestijli statülerden biri olan uzun dönem ikamet izni, 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu kapsamında düzenlenmiştir. Türeli & Ceylan Hukuk Bürosu olarak, müvekkillerimizin Türkiye’deki hukuki statülerini sağlamlaştırmaları için hazırladığımız bu rehberde, uzun dönem ikamet iznine dair tüm detayları güncel mevzuat ışığında ele alıyoruz.
YanıtlaSil